“Akıllı Bomba” ile Kanser Hücrelerine Nokta Atışı: Fotodinamik Terapide Devrim

TEK HABER AJANSI (TEKHA)

ABD’deki Michigan Eyalet Üniversitesi (MSU) bilim insanları, agresif seyreden meme kanseri türlerine karşı umut verici yeni bir tedavi yöntemi geliştirdi. “Akıllı bomba” olarak nitelendirilen bu yöntemde, ışığa duyarlı kimyasal bileşiklerin kullanıldığı fotodinamik terapi (PDT) ile kanser hücreleri hedef alınarak etkili bir şekilde yok ediliyor.

Geliştirilen yeni yöntemin temelinde “siyanin-karboran tuzları” adı verilen özel bileşikler bulunuyor. MSU’dan biyokimya profesörü Dr. Sophia Lunt ve kimya mühendisliği profesörü Dr. Richard Lunt öncülüğünde yürütülen çalışmada, bu bileşiklerin özellikle metastatik meme kanseri hücrelerinde etkili olduğu ve minimum yan etki ile çalıştığı gözlemlendi.

Yeni Bileşiklerle Daha Güvenli Fotodinamik Terapi

Fotodinamik terapi, ışığa duyarlı bileşiklerin vücuda enjekte edilip, kanserli hücrelerde biriktirilmesi prensibine dayanıyor. Daha sonra uygulanan yakın kızılötesi (infrared) ışıkla bu bileşikler aktive edilerek kanser hücreleri hedefli biçimde yok ediliyor. En önemli avantajlardan biri ise, sağlıklı hücrelerin bu süreçten zarar görmemesi.

Araştırmada görev alan bilim insanı Dr. Hyllana Medeiros, klasik PDT yöntemlerinde kullanılan maddelerin vücutta uzun süre kaldığını ve hastaların aylarca doğrudan güneş ışığına maruz kalmaması gerektiğini ifade etti. Medeiros, geliştirilen yeni bileşiklerin ise yalnızca kanser hücrelerine yerleştiğini ve böylece bu riski ortadan kaldırdığını belirtti.

Kanser Tedavisinde Yeni Ufuklar

MSU yüksek lisans öğrencisi ve araştırmanın birincil yazarı Amir Roshanzadeh, bu yenilikçi yöntemin yalnızca meme kanseri ile sınırlı kalmayacağını, diğer kanser türlerinde de umut vadettiğini açıkladı. Roshanzadeh, yöntemin ayrıca ilaç taşıma teknolojileri için de yeni bir kapı aralayabileceğini söyledi.

Çalışmanın ortak yürütücülerinden Prof. Dr. Richard Lunt ise bu tür disiplinler arası iş birliklerinin, kanser gibi karmaşık hastalıkların çözümünde kritik rol oynadığını vurguladı. Lunt, kanser biyolojisi, kimya ve malzeme biliminin birleşimi sayesinde bu tür yenilikçi tedavilerin mümkün hale geldiğini dile getirdi.

Yol Haritası: Klinik Testler ve Diğer Kanser Türleri

Bilim insanları, yeni fotodinamik terapi yönteminin farklı kanser türleri üzerinde de test edilmesi için çalışmalarını sürdürüyor. Geniş çaplı klinik denemelerle yöntemin insanlar üzerindeki etkileri detaylı biçimde değerlendirilecek. Uzmanlara göre bu teknoloji, gelecekte kanser tedavisinde dönüm noktası olabilir.